Με τη σύγκρουση Ισραήλ – Ιράν να γίνεται όλο και πιο επικίνδυνη, όχι μόνο για τις δύο χώρες αλλά και για ολόκληρη την περιοχή, ο φόβος, αν όχι άμεσης διάχυσης της σύγκρουσης αλλού, σίγουρα παρενεργειών σε τρίτες χώρες, μεγαλώνει κι αυτός δραματικά.
Η Κύπρος, από τις ανατολικές ακτές της οποίας μπορεί κανείς να δει με γυμνό μάτι τους βαλλιστικούς πυραύλους που εκτοξεύονται τις νύχτες εναντίον του Ισραήλ, μόλις 260 χιλιόμετρα από εκεί, έχει πρόσθετους λόγους να ανησυχεί. Πέρα από την εγγύτητα, το παρελθόν του Ιράν στη διεθνή τρομοκρατία, το γεγονός ότι μετά την 7η Οκτωβρίου αποτράπηκαν δύο τρομοκρατικές επιθέσεις ιρανικού, όπως αφέθηκε να εννοηθεί, σχεδιασμού – η μία από τα Κατεχόμενα –, η στενή σχέση με το Ισραήλ και τις ΗΠΑ, αλλά και η ύπαρξη των βρετανικών βάσεων, οι οποίες όμως παραμένουν κυρίαρχο βρετανικό έδαφος χωρίς η Κύπρος να έχει την όποια δυνατότητα παρέμβασης, και με τη Μόσχα μάλιστα να διαδίδει ότι αποτελούν ορμητήριο των επιθέσεων κατά του Ιράν, φέρνουν το νησί σε μια πολύ επικίνδυνη θέση. Μια θέση την οποία η Λευκωσία επιχειρεί να ανατρέψει προληπτικά προβάλλοντας τη θέση της ως μιας χώρας όχι ουδέτερης μεν αλλά μη εχθρικής σε κανένα κράτος της Μέσης Ανατολής.
Χθες ο πρόεδρος Χριστοδουλίδης δήλωσε ότι η Λευκωσία ανέλαβε να κομίσει μήνυμα στον Μπενιαμίν Νετανιάχου από την Τεχεράνη, προκαλώντας μια σύγχυση, ιδιαίτερα μετά και την άρνηση του Ιράν ότι απέστειλε μήνυμα μέσω τρίτων προς την Ιερουσαλήμ. Το πρώτο, παρότι η αρχική ένδειξη διαρροής έγινε από το Ιρανικό Πρακτορείο Ειδήσεων, θα μπορούσε να είχε αποφευχθεί. Το Ιράν φαίνεται ότι όντως έστειλε μήνυμα και αυτό επιβεβαιώθηκε από την Ιερουσαλήμ με διαρροές στον εκεί Τύπο βάσει των οποίων οι κομιστές ήταν τρεις: η Κύπρος, η Ιταλία και το Αζερμπαϊτζάν, χώρες-σύμμαχοι του Ισραήλ, οι οποίες όμως δεν θεωρούνται εχθρικές από την Τεχεράνη.
Συνομιλίες; Γιατί;
Ωστόσο, όποιο και αν ήταν το μήνυμα αυτό και είτε ετέθη στις χθεσινές τηλεφωνικές επικοινωνίες του Νίκου Χριστοδουλίδη με τον πρωθυπουργό του Ισραήλ, τους προέδρους της Αιγύπτου και των ΗΑΕ αλλά και τον Πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, είτε όχι, ο τερματισμός των εκατέρωθεν εχθροπραξιών δεν είναι θέμα συνομιλιών. Το Ισραήλ το ελάχιστο που δέχεται είναι διάλυση του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν. Η Τεχεράνη έχει χάσει την εμπιστοσύνη του διεθνούς παράγοντα μετά τις αποκαλύψεις της Διεθνούς Υπηρεσίας Ατομικής Ενέργειας (ΙΑΕΑ) ότι ήταν πολύ κοντά στην απόκτηση πυρηνικού όπλου και ότι την είχε παραπλανήσει.
Οι φόβοι των γύρω
Το Ισραήλ άδραξε τη μοναδική αυτή ευκαιρία για να εφαρμόσει ένα σχέδιο στημένο εδώ και χρόνια, εργαλειοποιώντας την καταγγελία της ΙΑΕΑ για να καταστρέψει το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν. Ωστόσο, παρά τις επίμονες προσπάθειες και χθες από ισραηλινής πλευράς να πείσει ότι στόχος δεν είναι η ανατροπή του καθεστώτος ως τέτοια, είναι ξεκάθαρο πως αυτό επιδιώκει. Το Ιράν γνωρίζει ότι ο χρόνος λιγοστεύει, ο Νετανιάχου δεν κάνει πίσω παρά τις απώλειες, δεδομένου ότι δεν υπάρχει πια ιρανική αεράμυνα, και τα βασικά ερωτήματα είναι τρία: Πρώτον, τι είναι διατεθειμένο το καθεστώς της Τεχεράνης να κάνει με ένα ολόκληρο οπλοστάσιο ικανό να πλήξει με μεγάλη ευκολία τα κράτη του Κόλπου και τις αμερικανικές βάσεις εκεί. Δεύτερον, τι άλλο μπορεί να προκαλέσει στο Ισραήλ, το οποίο εξαρχής ανέμενε, όπως γράφεται εκεί, πολύ χειρότερα από αυτά που έχουν συμβεί.
Το τρίτο ερώτημα είναι πώς μπορεί κάποιος να πιστεύει ότι σε αυτό το σκηνικό υπάρχει περιθώριο διπλωματίας. Ωστόσο η υποχρέωση, όπως λένε πηγές εδώ, είναι να κάνει η Κύπρος και η κάθε χώρα ό,τι πρέπει και μπορεί να γίνει, για εκτόνωση, την όποια εκτόνωση. Η ανάδειξη του ρόλου της είναι σίγουρα ένα πρόσθετο κίνητρο.
Πηγή: TA NEA – Κόσμος