Η 31η Μαΐου είναι αφιερωμένη διεθνώς στην Αναδοχή, έναν θεσμό που δίνει σε παιδιά, τα οποία δεν μπορούν να μεγαλώσουν με τους βιολογικούς τους γονείς, τη δυνατότητα να ζήσουν σε ένα ασφαλές, σταθερό και υποστηρικτικό οικογενειακό περιβάλλον.
Η Κοινωνική Λειτουργός του Κέντρου Κοινότητας Δήμου Ληξουρίου, Παναγιωτοπούλου Ν. Βαλεντίνα, εξηγεί τι είναι η αναδοχή, ποιες μορφές έχει και ποια είναι τα βήματα της διαδικασίας μέσω της επίσημης πλατφόρμας anynet.gr.
31η Μαίου: Παγκόσμια Ημέρα Αναδοχής
Η 31η Μαΐου έχει καθιερωθεί διεθνώς ως η Παγκόσμια Ημέρα Αναδοχής (World Foster Day), αποτελώντας μια ημέρα ευαισθητοποίησης, αναγνώρισης και τιμής προς τις ανάδοχες οικογένειες που προσφέρουν ένα ασφαλές και υποστηρικτικό περιβάλλον σε παιδιά που δεν μπορούν να μεγαλώσουν με τους βιολογικούς τους γονείς. Σε αντίθεση με την υιοθεσία, η αναδοχή αποτελεί μια μορφή εναλλακτικής φροντίδας με προσωρινό, κατά βάση, χαρακτήρα, η οποία στοχεύει στην αποϊδρυματοποίηση και την ομαλή ψυχοκοινωνική ανάπτυξη του παιδιού.
«Η παραμονή ενός παιδιού σε κλειστή δομή φροντίδας και προστασίας (ιδρυματοποίηση) συνδέεται συχνά με αναπτυξιακή υστέρηση, προβλήματα προσκόλλησης και δυσκολίες στην κοινωνικοποίηση. Αντίθετα, η αναδοχή παρέχει το κατάλληλο πλαίσιο για την ανάπτυξη ασφαλούς δεσμού, ο οποίος είναι κρίσιμος για την ψυχική ανθεκτικότητα του παιδιού». (Μόσχος, 2016).
Οι μορφές της Αναδοχής:
1. Βραχυπρόθεσμη: Για περιορισμένο χρονικό διάστημα μέχρι την επανένωση με τη βιολογική οικογένεια.
2. Μακροπρόθεσμη: Όταν η επιστροφή δεν είναι εφικτή και το παιδί παραμένει στην ανάδοχη οικογένεια μέχρι την ενηλικίωση.
3. Συγγενική Αναδοχή: Φροντίδα από παππούδες ή άλλους συγγενείς.
4. Επαγγελματική Αναδοχή: Για παιδιά με αναπηρίες ή ιδιαίτερες θεραπευτικές ανάγκες.
Το 2019, το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων, σε συνεργασία με το Εθνικό Κέντρο Κοινωνικής Αλληλεγγύης (Ε.Κ.Κ.Α.) το οποίο τελεί υπό την εποπτεία του, δημιούργησε και έθεσε σε πλήρη λειτουργία το πληροφοριακό σύστημα anynet.gr (πληροφοριακό σύστημα Αναδοχής και Υιοθεσίας). Πρόκειται για την επίσημη και μοναδική ηλεκτρονική πύλη στην Ελλάδα όπου καταχωρούνται όλες οι αιτήσεις για αναδοχή και υιοθεσία.
Τα 4 βήματα της διαδικασίας μέσω της πλατφόρμας anynet.gr:
1. Ηλεκτρονική υποβολή αίτησης: Οι ενδιαφερόμενοι εισέρχονται στο anynet.gr με τους κωδικούς Taxisnet και συμπληρώνουν την αίτηση για αναδοχή, επισυνάπτοντας τα απαραίτητα δικαιολογητικά (πιστοποιητικό υγείας, ποινικού μητρώου, εισοδήματος κ.λπ.).
2. Κοινωνική Έρευνα: Μετά την έγκριση της αίτησης, η υπόθεση ανατίθεται σε Κοινωνικό Λειτουργό (της Περιφέρειας ή του Ε.Κ.Κ.Α.) για τη διεξαγωγή της θεσμικής κοινωνικής έρευνας (συνεντεύξεις, επισκέψεις κατ’ οίκον για την αξιολόγηση των συνθηκών διαβίωσης της ανάδοχης οικογένειας).
3. Εκπαίδευση: Οι υποψήφιοι ανάδοχοι παρακολουθούν υποχρεωτικά ειδικά επιμορφωτικά προγράμματα προετοιμασίας.
4. Ένταξη στο μητρώο και σύνδεση: Με την ολοκλήρωση της εκπαίδευσης, οι γονείς εγγράφονται στο Εθνικό Μητρώο και το σύστημα προτείνει τη σύνδεση με ένα παιδί που ταιριάζει στο προφίλ και τις δυνατότητές τους (matching).
Παναγιωτοπούλου Ν. Βαλεντίνα
Κοινωνική Λειτουργός Κέντρου Κοινότητας Δήμου Ληξουρίου
Μέλος Ομάδας Προστασίας Ανηλίκων Δήμου Ληξουρίου
Ελληνική Βιβλιογραφία
• Εθνικό Κέντρο Κοινωνικής Αλληλεγγύης (Ε.Κ.Κ.Α.). (2021). Ετήσια Έκθεση για την Αναδοχή και την Υιοθεσία στην Ελλάδα. Αθήνα: Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων.
• Μόσχος, Γ. (2016). Τα δικαιώματα των παιδιών που ζουν σε ιδρύματα και ο ρόλος της αναδοχής. Έκθεση του Συνήγορου του Παιδιού. Αθήνα: Συνήγορος του Πολίτη.
• Σωματείο ΕΛΙΖΑ. (2023). Γιατί η Αναδοχή δεν είναι Υιοθεσία! Ανακτήθηκε 13 Ιουνίου 2023 από https://eliza.org.gr/giati-i-anadochi-den-einai-yiothesia/Αναδοχή παιδιών: Οι μύθοι, οι αλήθειες και το αναγκαίο μοντέλο μετάβασης των ιδρυμάτων σε κοινωνικές υπηρεσίες