Μόνο οργή! Οι χθεσινές (20/1) τοποθετήσεις του Υπουργού Υγείας Άδωνι Γεωργιάδη για τις διακομιδές στα νησιά προκάλεσαν οργή: μίλησε για «θωράκιση» με νέα πλωτά μέσα, για στόχο «22 πλωτά σκάφη έως το τέλος του 2026» και, σχεδόν με τόνο επιβεβαίωσης, ανέφερε ότι οι αεροδιακομιδές έχουν αυξηθεί περίπου κατά 40%.
Στα χαρτιά, η εικόνα μοιάζει με επιχειρησιακή αναβάθμιση. Στην πραγματική Κεφαλονιά όμως ακούγεται αλλιώς: σαν να παρουσιάζεται ως επιτυχία το γεγονός ότι ο ασθενής πρέπει να φύγει από το νησί για να σωθεί. Κι εδώ βρίσκεται η ουσία της οργής. Κανείς δεν αμφισβητεί ότι οι αεροδιακομιδές και οι θαλάσσιες διακομιδές σώζουν ζωές. Το ερώτημα είναι γιατί τείνουν να γίνουν κανονικότητα — γιατί η διακομιδή δεν είναι πια το έσχατο μέσο, αλλά η ρουτίνα.
Οι αριθμοί του 2025, όπως τους αποτυπώσαμε στο Kefalonia Press, δεν αφήνουν περιθώριο για ωραιοποίηση. Το έτος έκλεισε με 64 αεροδιακομιδές σε 12 μήνες και, παράλληλα, με περισσότερες από 289 διακομιδές του ΕΚΑΒ μέσω ακτοπλοΐας , σύνολο 353 μεταφορές ασθενών εκτός Κεφαλονιάς μέσα σε έναν χρόνο.
Για μια κοινωνία που έζησε σχεδόν «μία έξοδο υγείας την ημέρα» αυτό δεν είναι δείκτης ετοιμότητας. Είναι δείκτης αδυναμίας ενός συστήματος να κρατήσει τον ασθενή εκεί που ζει.
Και ενώ οι αριθμοί του 2025 ήταν ήδη σοκαριστικοί, ο Ιανουάριος του 2026 ξεκίνησε με ρυθμό που κόβει την ανάσα.
Από 1/1/2026 έως 20/1/2026, με βάση τα επίσημα στοιχεία της Πολεμικής Αεροπορίας που έχουμε στη διάθεσή μας, έγιναν πέντε αποστολές αεροδιακομιδής από την Κεφαλονιά και μεταφέρθηκαν 7 (επτά ασθενείς): στις 5 Ιανουαρίου Chinook προς Πάτρα, στις 6 Ιανουαρίου Β-350C του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος με δύο ασθενείς προς Ελευσίνα, στις 9 Ιανουαρίου Β-350C προς Άραξο, στις 14 Ιανουαρίου Β-350C με δύο ασθενείς προς Ελευσίνα και στις 18 Ιανουαρίου AW-109S του ΙΣΝ με έναν ασθενή προς το Πανεπιστημιακό Γενικό Νοσοκομείο Πατρών.
Στο ίδιο διάστημα καταγράφηκαν 13 επιβιβάσεις ασθενοφόρων στα πλοία της ακτοπλοΐας για διακομιδή ασθενών.
Εάν συνεχιστεί αυτός ο ρυθμός ο μήνας δεν πηγαίνει απλώς «ψηλά»∙πηγαίνει σε επίπεδα που ξεφεύγουν από τον μέσο όρο του 2025 και τον υπερβαίνουν.
Μόνο οργή! Όταν ένας υπουργός μιλά για αύξηση αεροδιακομιδών σαν να μιλά για επιτυχία διαχείρισης, οι κάτοικοι ενός νησιού ακούν κάτι εντελώς διαφορετικό: ότι το κράτος επενδύει με μεγαλύτερη συνέπεια στη μεταφορά του προβλήματος εκτός, παρά στη λύση του εντός. Ότι αντί να ενισχύεται η «πρώτη γραμμή» —το νοσοκομείο τους— ενισχύεται το μέσο που μεταφέρει τον ασθενή μακριά από αυτό.
Κι εδώ υπάρχει ένα δεύτερο, πιο σκληρό επίπεδο αλήθειας, που δεν αποτυπώνεται σε πίνακες και δεν χωρά σε τηλεοπτικά αποσπάσματα. Οι 353 καταγεγραμμένες μεταφορές του 2025 (αεροπορικές και ακτοπλοϊκές) είναι το ορατό κομμάτι. Πίσω τους υπάρχει μια γκρίζα ζώνη με άγνωστο μέγεθος: ο άγνωστος αριθμός διακομιδών από ιδιωτική εταιρεία ασθενοφόρων που έχει εγκατασταθεί στο νησί μας και ο άγνωστος αριθμός κατοίκων που «φεύγουν σιωπηλά» κάθε μέρα με ΙΧ , με αεροπλάνο , με ΚΤΕΛ προς Πάτρα και Αθήνα για εξετάσεις, διαγνωστικούς ελέγχους και ραντεβού ειδικοτήτων που θα έπρεπε να μπορούν να εξυπηρετηθούν στον τόπο τους.
Δεν μπορούμε να δώσουμε ούτε κατά προσέγγιση νούμερα για την παράλληλη διακομιδή, επειδή δεν υπάρχει ενιαία δημόσια καταγραφή. Όμως η ύπαρξή του —και η καθημερινότητά του— σημαίνει κάτι τρομακτικό: η πραγματική «αιμορραγία» υγείας από την Κεφαλονιά είναι πολύ μεγαλύτερη από αυτή που φαίνεται και καταγράφεται επίσημα.
Υπάρχει ακόμη κάτι που μένει συστηματικά εκτός συζητήσεων: το κοινωνικό κόστος της διακομιδής. Η μεταφορά ενός ασθενούς δεν είναι μόνο το καύσιμο, η πτήση, το πλήρωμα, το ασθενοφόρο, το πλοίο, το αεροπλάνο. Είναι ο συνοδός — συχνά δύο συνοδοί — που χρειάζονται διαμονή, διατροφή, μετακινήσεις, μέρες εκτός δουλειάς, ψυχολογική αντοχή και, πολλές φορές, επιπλέον φροντίδα για τον άνθρωπό τους. Κάθε διακομιδή είναι και μια οικονομική ανατροπή στον προϋπολογισμό της οικογένειας.
Έτσι η «δωρεάν δημόσια υγεία» μετατρέπεται σε μετακύλιση του κόστους από το κράτος στο νοικοκυριό: πληρώνει ο πολίτης με χρόνο, χρήμα και εξάντληση.
Η συζήτηση για πλωτά και πτητικά μέσα μοιάζει με υπεκφυγή. Τα μέσα είναι αναγκαία και θα είναι πάντα αναγκαία σε νησιωτική χώρα. Αλλά δεν μπορεί να είναι η «μεγάλη πολιτική» για την υγεία. Δεν μπορεί να περηφανευόμαστε για αυτό.
Η θωράκιση δεν ξεκινά από το κατάστρωμα ούτε από το ελικοδρόμιο. Ξεκινά από το αν υπάρχει προσωπικό στο νοσοκομείο του νησιού σου να κρατήσει την εφημερία όρθια, από το αν υπάρχουν κίνητρα για να σταθεί γιατρός στο νησί χωρίς να νιώθει ότι εξαντλείται ή τιμωρείται, από το αν υπάρχει σύγχρονος εξοπλισμός ώστε να μη φεύγει ο ασθενής επειδή δεν μπορεί να γίνει εδώ μια εξέταση, από το αν λειτουργεί τηλεϊατρική ως καθημερινό εργαλείο και όχι ως λέξη-σύνθημα σε κυβερνητικό πρόγραμμα.
Μόνο οργή! Ο ασθενής στην Κεφαλονιά δεν έχει πάντα τον χρόνο να περιμένει τις παραλαβές ελικοπτέρων του 2026, ούτε να παρηγορηθεί με μια ακόμη ανακοίνωση για «στόλους». Όταν πονάς, όταν πνίγεσαι, όταν καταρρέεις, δεν σε σώζει η επικοινωνία και οι δημόσιες σχέσεις του Υπουργού. Σε σώζει το νοσοκομείο δίπλα σου να έχει γιατρούς, εφημερίες, εξετάσεις, κρεβάτια, φροντίδα. Σε σώζει ένα σύστημα που μπορεί να σε κρατήσει στον τόπο σου, με αξιοπρέπεια και ασφάλεια, χωρίς να σε ξεριζώνει από το νησί σαν αυτό να είναι το φυσιολογικό.
Κι αν η πολιτεία επιμένει να μετρά μόνο αγορές σε πλοία και ελικόπτερα, εμείς θα συνεχίσουμε να μετράμε τους ανθρώπους που αναγκάζονται να “ξενητευτούν” για την υγεία τους.
Θα συνεχίσουμε να μετράμε αυτούς που παίρνουν δρόμο με ασθενοφόρο, με πλοίο, με ελικόπτερο — κι αυτούς που φεύγουν σιωπηλά με ΙΧ ,με αεροπλάνο, με ΚΤΕΛ για μια εξέταση που θα έπρεπε να γίνεται εδώ. Και όσο αυτή η έξοδος γίνεται καθημερινή, τόσο πιο καθαρά φαίνεται η αλήθεια: αυτό που βαφτίζεται από τον Υπουργό Υγείας «θωράκιση» είναι παραδοχή αποτυχίας. Είναι ένα κράτος που αντί να χτίσει υγεία στα νησιά, οργανώνει τη φυγή των ασθενών του.
Μόνο οργή! Δεν πρέπει να το επιτρέψουμε αυτό — γιατί αν το επιτρέψουμε, αύριο θα θεωρείται «φυσιολογικό» να ζεις σε νησί και να έχεις υγεία μόνο με τικέτο φυγής από τον τόπο σου.
Ελένη Δ. Χιόνη