- Στην Κεφαλονιά δεν λειτουργεί σήμερα εξειδικευμένη δομή ημερήσιας υποστήριξης για ανθρώπους με άνοια και τις οικογένειές τους.
- Το βάρος της καθημερινής φροντίδας πέφτει κυρίως στους συγγενείς, επηρεάζοντας εργασία, προσωπική ζωή και οικονομική κατάσταση.
- Ο Δήμος Αργοστολίου έχει ανακοινώσει τη δημιουργία Κέντρου Ημέρας για άτομα με άνοια, μια δομή που η τοπική κοινωνία περιμένει πλέον να δει να περνά από την εξαγγελία στην πράξη.
Η σημερινή Παγκόσμια Ημέρα Alzheimer, 21 Σεπτεμβρίου, στην Κεφαλονιά δεν είναι απλώς μία ακόμη ημερομηνία ευαισθητοποίησης. Φέρνει στην επιφάνεια μια πραγματικότητα που βιώνεται πίσω από κλειστές πόρτες: ανθρώπους με άνοια και οικογένειες που σηκώνουν σχεδόν μόνες τους το βάρος της καθημερινής φροντίδας.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις που έχουν μεταφερθεί στο Kefaloniapress μέσα από συζητήσεις με ανθρώπους που γνωρίζουν το πρόβλημα, ο αριθμός των ανθρώπων με άνοια στην Κεφαλονιά υπολογίζεται περίπου στους 300. Δεν πρόκειται για επίσημη καταγραφή και ακριβώς αυτή η απουσία συστηματικών τοπικών δεδομένων αποτελεί μέρος του προβλήματος.
Πίσω από κάθε ασθενή υπάρχει ένας άνθρωπος που φροντίζει
Η άνοια δεν αφορά μόνο εκείνον που νοσεί. Δίπλα του βρίσκεται συνήθως ένας σύζυγος, ένα παιδί ή άλλος συγγενής που αναλαμβάνει τη φροντίδα: τα φάρμακα, το φαγητό, την προσωπική υγιεινή, τις επισκέψεις στους γιατρούς, την ασφάλεια μέσα στο σπίτι και, όσο η νόσος εξελίσσεται, τη συνεχή επιτήρηση. Και αυτή η φροντίδα έχει κόστος.
Όχι μόνο οικονομικό. Έχει κόστος στην εργασία, στην προσωπική ζωή, στην ψυχική αντοχή και τελικά στην ίδια την υγεία του φροντιστή.
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας επισημαίνει ότι οι οικογένειες και οι φροντιστές παρέχουν παγκοσμίως το μεγαλύτερο μέρος της φροντίδας των ανθρώπων με άνοια και ότι οι επιπτώσεις για τους ίδιους μπορεί να είναι σωματικές, ψυχολογικές, κοινωνικές και οικονομικές.
Γι’ αυτό και η υποστήριξη του φροντιστή θεωρείται αναπόσπαστο μέρος της αντιμετώπισης της άνοιας.
Τι λείπει σήμερα από την Κεφαλονιά
Για μια οικογένεια που ζει καθημερινά με την άνοια, το ζητούμενο δεν είναι μόνο η ιατρική παρακολούθηση. Χρειάζεται ένα οργανωμένο δίκτυο που να μπορεί να προσφέρει:
- ημερήσια απασχόληση και υποστήριξη του ανθρώπου με άνοια,
- συμβουλευτική και εκπαίδευση των συγγενών,
- ψυχολογική υποστήριξη των φροντιστών,
- κοινωνική υποστήριξη της οικογένειας,
- δυνατότητα ορισμένων ωρών αποφόρτισης του ανθρώπου που έχει αναλάβει τη φροντίδα.
Αυτή η τελευταία ανάγκη συχνά υποτιμάται. Για έναν συγγενή που φροντίζει έναν άνθρωπο με προχωρημένη άνοια, ακόμη και λίγες ώρες στις οποίες γνωρίζει ότι ο δικός του άνθρωπος βρίσκεται σε ασφαλές και κατάλληλο περιβάλλον μπορούν να σημαίνουν χρόνο για να εργαστεί, να πάει στον γιατρό, να διεκπεραιώσει υποχρεώσεις ή απλώς να ξεκουραστεί.
Η εξαγγελία του Δήμου Αργοστολίου
Μέσα σε αυτή την πραγματικότητα αποκτά ιδιαίτερη σημασία η πρόσφατη ανακοίνωση του Δήμου Αργοστολίου για τη δημιουργία Κέντρου Ημέρας για άτομα με άνοια.
Η ανακοίνωση έγινε στο Φεστιβάλ Κοινωνικής Αλληλεγγύης από την Αντιδήμαρχο Κοινωνικής Πολιτικής Κρυσταλλία Μιχαλάτου, η οποία παρουσίασε δύο νέες πρωτοβουλίες κοινωνικής φροντίδας:
- Κέντρο Δημιουργικής Απασχόλησης για Άτομα με Αναπηρία
- Κέντρο Ημέρας για άτομα με άνοια
Η δεύτερη δομή αφορά ένα κενό που στην Κεφαλονιά είναι ιδιαίτερα αισθητό.
Η δημιουργία Κέντρου Ημέρας για άτομα με άνοια ανακοινώθηκε από την Αντιδήμαρχο Κοινωνικής Πολιτικής στο πλαίσιο των νέων δομών κοινωνικής φροντίδας που δρομολογεί ο Δήμος Αργοστολίου.
Από την ανακοίνωση στη λειτουργία
Η εξαγγελία είναι σημαντική. Για τις οικογένειες, όμως, το κρίσιμο επόμενο βήμα είναι πλέον συγκεκριμένο: πότε, πού και με ποιες υπηρεσίες θα λειτουργήσει το Κέντρο Ημέρας.
Η τοπική κοινωνία χρειάζεται να γνωρίζει:
- ποιο είναι το χρονοδιάγραμμα,
- πού θα στεγαστεί η δομή,
- πόσους ανθρώπους θα μπορεί να εξυπηρετεί,
- ποιες ειδικότητες θα τη στελεχώσουν,
- ποιες υπηρεσίες θα παρέχονται στους ίδιους τους ασθενείς,
- ποια υποστήριξη θα προβλέπεται για τους συγγενείς και φροντιστές.
Δεν είναι λεπτομέρειες. Είναι οι απαντήσεις που περιμένουν οικογένειες οι οποίες εδώ και χρόνια οργανώνουν ολόκληρη τη ζωή τους γύρω από έναν άνθρωπο που σταδιακά χάνει τη δυνατότητα να αυτοεξυπηρετείται.
Η άνοια αφορά δύο ανθρώπους – όχι έναν
Ο ΠΟΥ υπολογίζει ότι περίπου 57 εκατομμύρια άνθρωποι παγκοσμίως ζούσαν με άνοια το 2021, ενώ καταγράφονται σχεδόν 10 εκατομμύρια νέα περιστατικά κάθε χρόνο. Παράλληλα, χαρακτηρίζει την άνοια μία από τις σημαντικότερες αιτίες αναπηρίας και εξάρτησης των ηλικιωμένων.
Πίσω όμως από τους αριθμούς υπάρχει μια πραγματικότητα που δύσκολα καταγράφεται στις στατιστικές.
Είναι η κόρη που περιορίζει τη δουλειά της για να βρίσκεται στο σπίτι. Ο/η σύζυγος που μεγαλώνει και ο ίδιος αλλά εξακολουθεί να φροντίζει. Η οικογένεια που πληρώνει βοήθεια όταν μπορεί – και όταν δεν μπορεί, προσπαθεί να τα βγάλει πέρα μόνη της. Γι’ αυτό η φροντίδα της άνοιας δεν μπορεί να σταματά στον ασθενή.
Πρέπει να περιλαμβάνει και τον άνθρωπο που στέκεται δίπλα του.
Για την Κεφαλονιά, η δημιουργία του Κέντρου Ημέρας μπορεί να αποτελέσει ένα πρώτο ουσιαστικό βήμα προς αυτή την κατεύθυνση.
Και η σημερινή Παγκόσμια Ημέρα Alzheimer είναι ίσως η κατάλληλη στιγμή για το επόμενο: να υπάρξει σαφής ενημέρωση για το πότε αυτή η εξαγγελία θα γίνει μια ανοιχτή πόρτα για τις οικογένειες που την περιμένουν με αγωνά.
Kefaloniapress Newsroom