Οι πρόσφατες εργασίες ανάπλασης και η φύτευση νέων δέντρων στον εμπορικό δρόμο της Σιτεμπόρων στο Αργοστόλι έχουν προκαλέσει έντονες συζητήσεις για τον σχεδιασμό των έργων από τον Δήμο Αργοστολίου. Ο Κάλπηκος βγήκε στην περατζάδα, κοίταξε τις νέες πράσινες αφίξεις και, ως γνωστός γεωπόνος της πολιτικής ίντριγκας, έχει τις ενστάσεις του. Γιατί, καλά μου παιδιά εκεί στο δημαρχείο, η Σιτεμπόρων δεν χρειαζότανε απλώς δέντρα για να βγάζουμε σέλφι· χρειαζότανε τα σωστά δέντρα που να αντέχουν και το κεφαλονίτικο λιοπύρι!
Το πρόβλημα, λοιπόν, δεν είναι ότι μπήκαν δέντρα. Το πρόβλημα είναι τι δέντρα μπήκαν, πού μπήκαν και με ποια μελέτη επιλέχθηκαν.
Γιατί η φτελιά δεν είναι θάμνος. Δεν είναι νεραντζιά. Δεν είναι μικρό αστικό δέντρο που μένει στο ύψος του πεζού και δημιουργεί άμεσα λειτουργική σκιά στο πεζοδρόμιο. Είναι δέντρο μεγάλης ανάπτυξης. Ανάλογα με το είδος και την ποικιλία, οι φτελιές μπορούν να φτάσουν σε μεγάλο ύψος και να αναπτύξουν πλατιά κόμη.
Ορισμένες φτελιές αναφέρονται στη βιβλιογραφία με ύψος 15 μέτρων και άνω, ενώ άλλα είδη του γένους Ulmus μπορούν να ξεπεράσουν κατά πολύ αυτό το μέγεθος. Τα δένδρα που φυτεύτηκαν ήδη έχουν ύφος πρώτου και δεύτερου ορόφου.
Και εδώ αρχίζει το ερώτημα : σε έναν εμπορικό δρόμο, με μικρά πεζοδρόμια, μπαλκόνια χαμηλά και προσόψεις σε μικρή απόσταση, είναι αυτή η σωστή επιλογή;
Η διεθνής αρχή στην αστική δενδροκομία είναι απλή: το σωστό δέντρο στη σωστή θέση. Δεν φυτεύεις με βάση το πώς φαίνεται το δέντρο την ημέρα της φωτογράφισης, αλλά με βάση το πώς θα είναι σε 10, 15 και 20 χρόνια.
Στη Σιτεμπόρων, σήμερα βλέπουμε νεαρά δέντρα, λεπτούς κορμούς και ψηλή κόμη. Αύριο όμως; Όταν ο κορμός μεγαλώσει, όταν η κόμη ανοίξει, όταν τα κλαδιά πυκνώσουν και απλωθούν στα μπαλκόνια και όταν το πεζοδρόμιο ήδη είναι περιορισμένο, θα χωράει άνετα πεζός; Θα περνά καροτσάκι; Θα περνά άνθρωπος με κινητικό πρόβλημα;
Και το κυριότερο: θα προσφέρουν αυτά τα δέντρα την άμεση, χαμηλή, λειτουργική σκιά που χρειάζεται ο πεζός ή θα μεγαλώνουν προς τα πάνω, πάνω από τα καταστήματα και τα μπαλκόνια;
Η έρευνα που κάναμε δεν εντόπισε τη φτελιά ως συνηθισμένη επιλογή για στενούς δρόμους μέσα στα κέντρα ελληνικών πόλεων. Αντίθετα, στα κέντρα προτιμώνται συνήθως είδη πιο ελεγχόμενης ανάπτυξης, με κόμη που λειτουργεί στο ύψος του πεζού: νεραντζιές, κουτσουπιές, μικρότερα σφενδάμια, καλλωπιστικά είδη και δέντρα που μπορούν να συμβιώσουν με πεζοδρόμια, προσόψεις, πινακίδες και μπαλκόνια.
Άρα δεν μιλάμε για “αντιπράσινη” κριτική. Μιλάμε για κάτι πολύ πιο απλό: πήγαν να διορθώσουν ένα λάθος με ένα νέο λάθος επιλογής. Έβαλαν δέντρα για να σταματήσει η γκρίνια. Το τι δέντρα έβαλαν, όμως, είναι μια άλλη ιστορία.
Τα ερωτήματα
-
-
- Ποια ακριβώς ποικιλία φτελιάς φυτεύτηκε στη Σιτεμπόρων;
- Ποιο είναι το προβλεπόμενο τελικό ύψος της;
- Ποια θα είναι η τελική διάμετρος της κόμης;
- Ποια είναι η απόσταση από τις προσόψεις και τα μπαλκόνια;
- Υπάρχει φυτοτεχνική μελέτη που να αποδεικνύει ότι η φτελιά είναι κατάλληλη για τον συγκεκριμένο δρόμο;
-
- Δεν αρκεί να φυτεύεις δέντρα. Πρέπει να φυτεύεις το σωστό δέντρο, στο σωστό σημείο, με το βλέμμα στα επόμενα 50 χρόνια και όχι στην επόμενη φωτογραφία.
-
Ενδεικτική ψηφιακή απεικόνιση της οδού Σιτεμπόρων με χαμηλότερα, φουντωτά δέντρα σκίασης. Η εικόνα χρησιμοποιείται συγκριτικά, για να φανεί η διαφορά ανάμεσα στη λειτουργική σκιά στο ύψος του πεζού και στις ψηλόκορμες φυτεύσεις. - Γιατί το πράσινο είναι η ανάσα της πόλης. Όταν όμως μπαίνει πρόχειρα, χωρίς σωστό σχεδιασμό, η πόλη δεν κερδίζει ούτε σκιά ούτε ποιότητα ζωής. Φορτώνεται απλώς ένα ακόμη πρόβλημα για το αύριο.Και αυτό το πρόβλημα, στη Σιτεμπόρων, φαίνεται πως μόλις φυτεύτηκε.
- —
- «Ο Κάλπηκος είναι η μόνιμη, εβδομαδιαία παραπολιτική και σατιρική στήλη του KefaloniaPress. Με διεισδυτική ματιά, χιούμορ και καυστικό σχολιασμό, καταγράφει το πολιτικό παρασκήνιο, τα δρώμενα της τοπικής αυτοδιοίκησης και την καθημερινότητα στην Κεφαλονιά. Η στήλη φιλοξενεί τακτικά επώνυμες παρεμβάσεις, αναλύσεις και απόψεις, αποτελώντας ένα σταθερό βήμα ελεύθερου πολιτικού σχολιασμού για το νησί.»