Την ώρα που αρκετοί ευρωπαϊκοί προορισμοί σκληραίνουν τη στάση τους απέναντι στον υπερτουρισμό, επιβάλλοντας περιορισμούς και πρόστιμα, μια διαφορετική φιλοσοφία κερδίζει έδαφος: πόλεις και περιφέρειες που επιλέγουν να επιβραβεύσουν την υπεύθυνη ταξιδιωτική συμπεριφορά.
Με κίνητρα που κυμαίνονται από δωρεάν είσοδο σε μουσεία και εκπτώσεις έως γεύματα, δραστηριότητες και παροχές διαμονής, οι πρωτοβουλίες αυτές κάνουν το ταξίδι στην Ευρώπη πιο προσιτό – και πιο ουσιαστικό.
Η αφετηρία αυτής της τάσης βρίσκεται στην Κοπεγχάγη, όπου το 2024 λανσαρίστηκε το πρόγραμμα CopenPay. Οι επισκέπτες που επιλέγουν τρένο αντί για αεροπλάνο, μετακινούνται με ποδήλατο ή συμμετέχουν σε δράσεις για την κοινότητα ανταμείβονται με εμπειρίες, όπως βόλτες στο λιμάνι με καγιάκ, ξεναγήσεις με ντόπιους, ακόμη και γεύματα. Το μοντέλο βασίζεται στην εμπιστοσύνη και έχει ήδη εξελιχθεί σε διεθνές πλαίσιο, με στόχο να υιοθετηθεί και από άλλους προορισμούς.
Στη Βρέμη, ταξιδιώτες που φτάνουν με τρένο και διανυκτερεύουν στην πόλη λαμβάνουν «κουτιά-έκπληξη» με κουπόνια και δώρα από τοπικές επιχειρήσεις, ενώ το πρόγραμμα αναμένεται να επεκταθεί περαιτέρω το 2026. Αντίστοιχα, το Βερολίνο προετοιμάζει το BerlinPay, μια πρωτοβουλία που θα επιβραβεύει τις βιώσιμες επιλογές μετακίνησης και διαμονής με εκπτώσεις και δωρεάν παροχές.
Το Ελσίνκι εξετάζει ένα μοντέλο με έμφαση στην «αναγεννητική» τουριστική ανάπτυξη, συνδέοντας τα κίνητρα με δράσεις προστασίας της Βαλτικής Θάλασσας. Στη Νορμανδία, το πρόγραμμα Low Carbon Rate προσφέρει τουλάχιστον 10% έκπτωση σε μουσεία, κάστρα και δραστηριότητες σε όσους φτάνουν με τρένο, λεωφορείο ή ποδήλατο, αποτελώντας ένα από τα πιο ώριμα παραδείγματα τέτοιων πολιτικών.
Ακόμη και οι χειμερινοί προορισμοί συμμετέχουν. Στη Βιαλατέα, στις ιταλικές Άλπεις, όσοι φτάνουν με τρένο εξασφαλίζουν έως και 25% έκπτωση στα ski passes, ενώ στο Les Gets–Morzine της Γαλλίας εφαρμόζονται παρόμοια κίνητρα για επισκέπτες που αποφεύγουν το αυτοκίνητο.
Πιο ριζοσπαστική είναι η προσέγγιση των Νήσων Φερόε, όπου το πρόγραμμα «Closed for Maintenance, Open for Voluntourism» καλεί εθελοντές να συμβάλουν στη συντήρηση μονοπατιών και υποδομών, προσφέροντάς τους διαμονή και γεύματα. Στη Τρένα της Νορβηγίας, ταξιδιώτες που συμμετέχουν σε εθελοντικές δράσεις καθαρισμού ή προστασίας του περιβάλλοντος ανταμείβονται με δωρεάν φιλοξενία ή πρόσβαση σε τοπικές εκδηλώσεις.
Καθώς η Ευρώπη αναζητά λύσεις απέναντι στον υπερτουρισμό και το αυξανόμενο κόστος ταξιδιών, τα προγράμματα κινήτρων δείχνουν έναν εναλλακτικό δρόμο: λιγότερη πίεση στους προορισμούς, περισσότερη αξία για τους επισκέπτες.
Πηγή: Money Tourism